Piston segmanı bozulursa ne olur ?

Yildiz

New member
Bununla birlikte tekleme, zor çalışma ve yüksek tüketim; bujilerden enjektörlere, sensörlerden yakıt basıncına kadar pek çok farklı sebeple ortaya çıkabilir. Özellikle elektronik motor yönetimine sahip araçlarda arıza kodları ve canlı veriler de teşhis sürecine dahil edilmelidir.

Bir başka ifadeyle, tek bir belirtiye odaklanmak yerine belirtilerin birlikte değerlendirilmesi daha sağlıklı sonuç verir.

4. Piston segmanları neden bozulur?

Segman arızasını yalnızca aracın yaşına veya kilometre değerine bağlamak eksik bir değerlendirmedir. Elbette kullanım süresi ve aşınma önemlidir; ancak motorun nasıl kullanıldığı, nasıl bakıldığı ve hangi koşullarda çalıştığı da en az bunlar kadar belirleyicidir.

4.1. Yağ değişiminin geciktirilmesi

Motor yağı, hareketli parçalar arasında yağlayıcı bir film oluşturarak sürtünmeyi ve aşınmayı sınırlar. Yağın zamanında değiştirilmemesi, uygun olmayan yağ kullanılması veya yağ seviyesinin uzun süre düşük kalması motor içindeki çalışma koşullarını bozabilir.

Yağda biriken kirleticiler ve yüksek sıcaklıkların oluşturduğu tortular, segman kanallarında birikerek segmanların serbest hareketini kısıtlayabilir. Böyle bir durumda segman fiziksel olarak kırılmamış olsa bile silindir yüzeyine yeterince uyum sağlayamayabilir.

Burada eleştirilmesi gereken yaygın bir yaklaşım var: Bazı sürücüler, motor sessiz çalıştığı sürece yağ bakımını geciktirmeyi önemsiz görüyor. Oysa motorun sessiz çalışması, yağlama sisteminin veya segmanların kusursuz olduğu anlamına gelmez.

Öte yandan yağ değişim aralığını herkes için aynı kilometreye sabitlemek de doğru değildir. Araç üreticisinin belirlediği bakım aralığı, yağ spesifikasyonu ve kullanım koşulları esas alınmalıdır.

4.2. Aşırı ısınma ve anormal yanma

Motorun aşırı ısınması, piston ve silindir çevresindeki parçaların maruz kaldığı termal yükleri artırabilir. Soğutma sistemindeki sorunlar, uygun olmayan çalışma koşulları veya anormal yanma nedeniyle oluşan yüksek basınçlar segmanlara zarar verebilir.

MAHLE'nin piston hasarlarına ilişkin teknik dokümanlarında aşırı sıcaklık, yetersiz yağlama, kirleticiler ve anormal yanma, piston ve segman sisteminde hasara yol açabilen etkenler arasında incelenir. Cylinder (Engine)+1

Bu nedenle hararet yapan bir araçla yola devam etmek, yalnızca soğutma sistemiyle ilgili bir risk oluşturmaz. Hasarın derecesine bağlı olarak piston, segman, silindir yüzeyi ve yataklar da zarar görebilir.

4.3. Toz, kir ve yetersiz hava filtrasyonu

Hava filtresinin görevini yapmaması veya emiş sisteminde sızıntı bulunması, aşındırıcı parçacıkların silindirlere ulaşmasına neden olabilir. Bu parçacıklar piston segmanlarının ve silindir yüzeylerinin aşınmasını hızlandırabilir.

Burada ucuz bir parçadan tasarruf etmeye çalışırken daha büyük bir masrafa zemin hazırlama ihtimali var. Hava filtresinin kalitesi, doğru takılması ve filtre kutusunun sızdırmazlığı önemlidir.

4.4. Hatalı motor revizyonu

Bana göre en fazla üzerinde durulması gereken konulardan biri budur. Çünkü bazı sürücüler motor revizyonunun yalnızca eski segmanları çıkarıp yenilerini takmaktan ibaret olduğunu düşünüyor.

Oysa silindir yüzeyinin aşınması, ovalleşmesi, konikliği, piston kanallarının durumu ve yeni segmanların ölçüleri kontrol edilmelidir. Silindir yüzeyi gerekli toleransların dışındaysa yeni segmanlar da istenen sızdırmazlığı sağlayamayabilir.

AA1Car'ın teknik değerlendirmesinde de aşınmış silindirlere yalnızca yeni segman takmanın, gerekli ölçüm ve yüzey işlemleri yapılmadığında yağ tüketimi sorununu çözmeyebileceği belirtiliyor. aa1car.com

Bu nedenle iyi bir motor ustasını yalnızca hızlı iş yapan veya uygun fiyat veren kişi olarak değerlendirmemek gerekir. Ölçüm yapan, arızanın kaynağını açıklayan ve yaptığı işlemin gerekçesini ortaya koyan bir servis daha güvenilir bir seçimdir.

5. Piston segmanı bozulursa motor tamamen biter mi?

Bu sorunun tek bir cevabı yoktur. Segmanın aşınma derecesi, kırılıp kırılmadığı, silindirin durumu ve motorun ne kadar süre bu şekilde çalıştırıldığı sonucu belirler.

Hafif aşınma veya kurum nedeniyle hareket kabiliyetini kaybetme durumunda, uygun teşhis ve onarımla sorun giderilebilir. Ancak segman kırılmışsa metal parçaların silindir yüzeyine, piston kanallarına veya diğer motor bileşenlerine zarar verme riski vardır.

Arıza ilerlediğinde şu sonuçlarla karşılaşılabilir:

- Kompresyon kaybı ve motor gücünde azalma.

- Artan yağ tüketimi ve egzoz emisyonlarında bozulma.

- Bujilerin yağlanması veya kirlenmesi nedeniyle ateşleme sorunları.

- Katalitik konvertör ve oksijen sensörlerinde hasar riski.

- Silindir yüzeyinde çizilme ve piston hasarı.

- İleri durumlarda kapsamlı motor revizyonu veya motor değişimi ihtiyacı.

Burada önemli olan, her segman arızasının motorun tamamen kullanılamaz hâle geleceği anlamına gelmediğidir. Ancak ciddi bir arızayı görmezden gelmek, başlangıçta sınırlı olan hasarın büyümesine neden olabilir.

Özellikle yağ basıncı uyarısı, ciddi metalik ses, şiddetli tekleme veya hararet gibi belirtiler varsa aracı zorlamamak gerekir. Yağ basıncı uyarısı yanıyorsa motoru güvenli şekilde durdurup yeniden çalıştırmamak ve profesyonel yardım almak en doğru yaklaşımdır.

6. Segman arızası nasıl kesin olarak teşhis edilir?

Kompresi Mesin Mobil Melemah? Kenali Tanda, Cara Tes, dan Solusinya - Harian Lingga

How And Why To Do a Cylinder Leakdown Test - NASA Speed News Magazine

Engine Diagnosis: Leakdown and Compression Test

5

Motor arızalarında tahmin yürütmek kolay, doğru teşhis koymak ise daha fazla emek gerektirir. Piston segmanı şüphesinde birkaç temel kontrol öne çıkar.

6.1. Kompresyon testi

Bu test, silindirlerin sıkıştırma basıncını ölçmeye yardımcı olur. Bir veya daha fazla silindirde düşük değer görülmesi, sızdırmazlık sorunu ihtimalini gündeme getirir.

Ancak düşük kompresyonun tek nedeni segman aşınması değildir. Supapların sızdırması, silindir kapağı contası sorunları ve diğer mekanik problemler de benzer sonuçlar oluşturabilir. Ölçüm değerleri, ilgili motorun üretici verileriyle karşılaştırılmalıdır.

6.2. Silindir kaçak testi

Kaçak testi sırasında silindire kontrollü biçimde basınçlı hava verilir ve havanın hangi yoldan kaçtığı değerlendirilir. Karter tarafından duyulan hava akışı, segman veya silindir kaynaklı sızdırmazlık sorununa işaret edebilir.

Bununla birlikte sonuçlar motorun çalışma koşulları, pistonun konumu ve test prosedürü dikkate alınarak yorumlanmalıdır. Tek başına bir test sonucu bütün arızayı açıklamayabilir.

6.3. Yağ tüketimi ve diğer sistemlerin kontrolü

Motorun belirli bir mesafede ne kadar yağ tükettiğinin kaydedilmesi, dış kaçakların araştırılması ve karter havalandırmasının kontrol edilmesi teşhisi destekler. Gerekli durumlarda endoskopla silindirlerin incelenmesi de yararlı olabilir.

Buradaki temel prensip şudur: Segman değişimi kararı, yalnızca yağ eksiltme veya çekiş kaybı şikâyetine dayanarak verilmemelidir.

Doğru teşhis, gereksiz motor sökümünü önler ve gerçekten ihtiyaç duyulan onarımın belirlenmesini sağlar.

7. Piston segmanı değişimi ne kadar masraflıdır?

Segman değişiminin maliyeti, motorun tasarımına, parçaların bulunabilirliğine, işçilik ücretine ve hasarın boyutuna bağlıdır. Bazı motorlarda söküm ve montaj işlemleri oldukça zahmetlidir. Motorun araçtan çıkarılması, silindir kapağının ve karterin sökülmesi veya daha kapsamlı bir revizyon gerekebilir.
 
Üst